

D4002

།བསོད་ནམས་ཀྱིས་ནི་སྐྱེ་བོ་ཀུན། །ཆོས་དོན་ཟབ་མོ་རྟོགས་འཇུག་ཤོག་།འཕགས་པ་སཱ་ལུ་ལྗང་པའི་མདོ་སྡེ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ་སློབ་དཔོན་ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།།[་@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། གཱ་ཐཱ་དྭ་ ཡ་བྱཱ་ཁྱཱ་ན།བོད་སྐད་དུ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པའི་བཤད་པ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སེམས་ནི་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ། །ད་ལྟ་ཉི་ཚེ་མཐོང་བ་རྣམས། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཟབ་མོ་ལ། །ཆེན་པོར་འཕར་བར་ཇི་ལྟར་ འགྱུར།།འོན་ཀྱང་རྟེན་ལ་གནས་བཅས་དང་། །སྔ་ནས་དགེ་ལ་གོམས་བྱས་པའི། །བསོད་ནམས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་རྟེན་རྣམས། །རྣམ་པ་ཀུན་མཁྱེན་ཐོབ་པར་འགྱུར། །སངས་རྒྱས་དང་ནི་ཆོས་ལ་བརྙས་པ་དང་། །ལེ་ལོ་དང་ནི་ཅུང་ཟད་ཆོག་པར་འཛིན། །འདོད་ཆགས་ དང་ནི་ང་རྒྱལ་དཔྱོད་པ་དང་།།འགྱོད་པ་དང་ནི་མ་ངེས་འབྱེད་པ་རྣམས། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །དེ་ཡི་གཉེན་པོ་ཐེག་པ་མཆོག་བསྟན་པ། །དེ་ཡིས་བར་དུ་གཅོད་པ་དེ་དག་གི། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སྤང་བར་འགྱུར། །ཚིགས་སུ་བཅད་ པ་འདི་གཉིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་རྣམས་ཀྱང་དགོངས་པ་རྣམ་པ་བཞིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་སྤང་བའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་བསྟན་པས་མི་འགལ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ ཀྱིས་མདོ་ལས།འཕགས་པ་རྣམ་པར་གཟིགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ཚེ་ལ་སོགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྔགས་པ་ནི་ཁ་ཅིག་འདོད་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་གིས་འཕགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་བརྙས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་དག་ནི་ བསོད་ནམས་རྫོགས་པས་མཆོག་ཏུ་ཆེ་བར་གྲགས་པ་ཡིན་ལ།བདག་ཅག་གི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ནི་བསོད་ནམས་ཆུང་བས་ན་ཆུང་བར་གྲགས་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་ནི་སྐུ་ཆུང་ཞིང་སྐུ་ཚེ་ཐུང་ལ་འོད་འདོམ་གང་བ་སྟེ། མུ་སྟེགས་ཅན་མང་པོ་དང་། ལྷ་སྦྱིན་ལ་སོགས་པའི་ དགྲ་ཡོད་པ་དང་།འདིའི་ཞིང་གཡང་ས་དང་མི་གཙང་བ་དང་། གསེག་མ་དང་། གྱོ་མོ་དང་། རྡོ་དང་། རི་ལ་སོགས་པས་གང་བར་གྱུར་ཏོ་སྙམ་པ་དེ་ཡང་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོན་གནས་ཆེན་པོ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུར་དད་པར་བྱ་བའི་གནས་ཀྱི་མཆོག་ལ་ནི་ སེམས་ཀྱི་ཉེས་པ་ཆུང་ངུ་བསྐྱེད་པ་ཡང་ངན་སོང་གི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་དང་།དེའི་བསྟན་པ་ལྟར་མ་བྱས་ན། མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ཐོབ་པ་ལ་གེགས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བས་ན་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ལ་བརྙས་པའི་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་དེ་ཡོངས་སུ་གཞུག་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ནས་ཐེག་པ་མཆོག་བསྟན་པ་འདི་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན། ང་ཉིད་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་སྐུ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོབས་དང་།མི་འཇིགས་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེས་ན་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་དོ། ། སྡེ་པའི་མདོ་སྡེ་ལས་ཀྱང་། ཚོགས་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དག་དང་། །འགྲོ་བའི་དོན་ནི་སྤྱོད་པ་ཡིས། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད། །སྐུ་ཚེ་རིགས་དང་སྐུ་ཚད་མིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆོས་ལ་བརྙས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ནི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སོ།

愿以福德使一切众生，能入解深法义。圣稻秧经广释论由阿阇黎迦摩罗戍拉造毕。

梵语：伽陀德瓦耶伽耶那。藏语：二偈颂释。顶礼一切佛菩萨。
心未入等持，今见少分者，于此大乘深，如何能趣入？然依所依处，及昔修善习，以此诸福德，世间得遍智。
轻蔑佛与法，懈怠及少欲，贪欲与我慢，追悔不决断，是为诸有情，所有诸障碍，对治示胜乘，永断彼过失。
此二偈颂说明大乘经典相互矛盾之处，以四种密意为诸众生断除八种障碍故，以对治密意宣说而应知无相违。
其中世尊于经中赞叹毗婆尸佛寿命等圆满，是为令某些人生起欲求。对此有些人对释迦牟尼佛生起轻蔑心，认为其他如来以福德圆满而闻名为最胜，而我等如来以福德微小而闻名渺小。如是此佛身量小、寿命短、光明仅一寻，有众多外道及提婆达多等怨敌，其刹土有险坑、不净、稻草、荒地、石头、山岳等充满。
此想亦为障碍。对大福田如世间如意宝般应信仰之最胜处，即便生起微小恶心亦成恶趣因。若不依其教法，则成为获得善趣解脱之障碍。
是故为令所化众生远离轻蔑佛陀之过失，如来大悲宣说此胜乘教法，如说'尔时，我即是正等觉毗婆尸佛'等。
此乃依平等性而说。如是法身即是断除一切障碍之体性，具足力、无畏、神通、无量等无边功德，以此平等性故，诸佛毫无差别。
部派经中亦云：'福德法身等，利生诸事业，诸佛悉平等，非寿种身量。'
所谓轻蔑法者，法即十二分教。

། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་གིས་བརྙས་ཏེ། བུད་མེད་དང་ཕལ་པ་དང་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པ། མཆོག་ཏུ་སླ་བ། ཉེས་པར་བཤད་པ། ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ། རྟོག་གེས་སྦྱར་བ། སྐྱེ་བོ་ངན་པ་མངོན་པར་དགའ་བ། རྙེད་སླ་བ་འདི་ཅི་དགོས་སྙམ་པ་དེ་ཡང་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཐབས་སྟོན་པ་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉེ་བར་གནས་པ་ལ་བརྙས་པ་ནི་ངན་སོང་གི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དང་། མི་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་ལ་མ་བརྟེན་པས་ནད་མེད་པའི་མཆོག་ལ་གེགས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བས་ན་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་དེ་ཟློག་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་མཆོག་འདི་བསྟན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟ བུའོ།།འོ་ན་ད་ལྟར་གྱི་མང་དུ་ཐོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་གཅིག་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པའི་མཚན་མ་འདི་དག་ལ་མེད་པས་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་དོན་གཞན་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་ཏེ། དོན་དམ་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པའི་ དོན་གཞན་ལ་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་མང་པོ་འབྱུང་བ་མཉེས་པར་བྱས་ནས་གདོད་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སའི་གནས་སྐབས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལ་ལེ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པ་སྤྱོད་པ་མ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་མང་པོའམ། བདག་ཁྱད་དུ་བསད་དེ། གནས་འདི་ནི་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་རྩལ་ཆེན་པོས་སྒྲུབ་དགོས་ལ། དེ་ལ་ནི་བདག་གིས་མི་ནུས་སོ་སྙམ་ནས་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་སྤྲོ་བ་མེད་པ་དེ་ཡང་བདེ་འགྲོ་དང་། བྱང་ཆུབ་གསུམ་པོ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་གཉེན པོར་ཐེག་པ་མཆོག་འདི་བསྟན་ཏེ།བདེ་བ་ཅན་དུ་སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དེས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་། རིན་ཆེན་མང་གི་མཚན་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པ་མང་དུ་འབྱུང་ངོ་།།འདི་ལ་ཡང་འགལ་བ་ཡོད་དེ། བདེ་བ་ཅན་དུ་ནི་ས་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱེ་བོ་ཞེས་གཞན་ལས་གསུངས་ལ། བློ་མ་སྦྱངས་པ་མང་པོ་དག་ཀྱང་དེར་སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་ཆུད་པ་ནི་མི་གཡོ་བའམ། རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་གནས་ པ་ཡིན་ལ།རིན་ཆེན་མང་གི་མཚན་ནི་བདག་ཅག་ལ་སོགས་པ་ཡང་བརྗོད་ན། དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅེ་ན་དེ་ནི་ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པས། རེ་ཞིག་དེའི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པའི་དགེ་བ་ཆུང་ངུ་ཙམ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དུས་གཞན་ ལ་དགོངས་ནས་བསྟན་ཏེ།དེ་དག་དེར་སྨོན་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་སྒོམ་ན། དེ་དང་མཐུན་པའི་དགེ་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་ཕྱིར། དེ་སྟོན་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་བཤེས་གཉེན་མཆོག་མཉེས་པར་བྱ་བ་ལྷུར་ལེན་ཏེ། ཚེ་རབས་རེ་རེར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ ཚོགས་མང་པོ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ནས།མཐར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་དང་པོ་ལ་འཕགས་པའི་ས་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་དུས་གཞན་དུ་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་དེ་ཙམ་གྱིས་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། དེས་མ་སྐྱེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་ནི་དེ་ལ་རག་ལས་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དཔེར་ན་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ནི་ས་བོན་དང་། མྱུ་གུ་དང་། ལོ་མ་དང་། སྦུ་གུ་དང་། སྡོང་བུ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། ས་དང་། ཆུ་དང་། དུས་ཚིགས་དང་། རླུང་དང་། ཉི་མ་ལ་རག་ལས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ས་བོན་དག་ལ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ རག་ལས་ཏེ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དང་།གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིར་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ།

对此有些人轻视说：'这与女人和凡夫共同，极其容易，是邪说，否定业果，以诡辩构造，令恶人欢喜，易得，这有何用？'这种想法也是障碍。就像药王一样，它能教导息灭一切贪欲等的方法，为了断尽一切众生的一切烦恼病，而轻视这种近便法是堕恶趣的因，以及不听闻等，由于不依止它而成为无病之最胜的障碍。因此，为了遣除这种间断过失而宣说此最胜乘，如经中所说：'若供养恒河沙数如来，则能生起对大乘的智慧。'
若问：'现在的多闻者们也不能证悟，而这些仅仅供养一佛的人也没有相应的征相，这岂不相违？'这也是针对其他意义而说的。是针对证悟无漏智慧的胜义而说的。这也是在经过一个无数劫期间令众多佛欢喜后，才最终生起欢喜地的阶段，因此并无相违。
所谓懈怠，并非是耽著欲乐，也不是世间诸多事务，而是轻视自己，认为'此处需要以大精进力而成就，而我却无能为力'，对善法无有欢喜心，这也是障碍证得善趣和三种菩提。
作为其对治，宣说此最胜乘：如经中多处所说：'凡是发愿往生极乐世界者，必定往生彼处；仅仅称诵宝积佛名号，也必定趣向无上正等正觉。'
对此也有相违：据其他经典所说，极乐世界是入地菩萨所生之处，而现在许多未经修习的人也发愿往生；决定趣向菩提是指住于不动地或欢喜地，而宝积佛名号我等也在称诵，这如何解释？这是为了令懈怠者通过显示殊胜果报，暂时趣入作为其种子的小善，而针对其他时机而说的。
若以发愿往生之心修习相续，则会对相应的善法生起欢喜，因此会致力于取悦佛陀等最胜善知识，从一世又一世圆满众多福慧资粮，最终于第一个无数劫获得圣地。
因此，既不是仅仅如此就能往生，也不是由此不能往生，因为一切善法的生起都依赖于此。譬如果实的生起虽然依赖种子、苗芽、叶子、茎秆、树干、花朵、土地、水分、季节、风和阳光，但人们说是从种子生起，因为苗芽等是依赖于它而生，且它是主要因素。此处也是如此。

།ཅུང་ཙམ་ཆོག་པར་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་བ་ཆུང་ངུ་བསགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། སྦྱིན་པ་ཙམ་མམ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཙམ་མམ། བཟོད་པ་ཙམ་གྱིས་བདག་ནི་འདི་ཙམ་གྱིས་ ཆོག་སྟེ།དེ་ལས་མི་དགོས་སོ་སྙམ་པ་དེ་ཡང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ནི་དེ་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་།དགེ་བ་རྒྱ་མཚོ་དཔག་ཏུ་མེད་པས་བྱ་དགོས་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ལེ་ལོས་ཐོབ་པར་ནུས་ཏེ། ཟན་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་ཅིང་། རང་གི་ཁྱིམ་དུ་མངོན་པར་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་མངོན་པར་ འཇུག་མི་ནུས་སོ།།དེ་བས་ན་བར་དུ་གཅོད་པ་དེའི་གཉེན་པོར་ཐེག་པ་མཆོག་འདི་བསྟན་ཏེ། གཞན་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་བསྔགས་ནས། ཡང་སྨད་པར་མཛད་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྔགས་ནས། གཞན་ལ་སྨད་པ་མཛད་དེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ ཅད་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ།།འདི་ལ་ཡང་སྔ་ཕྱི་འགལ་བ་ཡོད་དེ། གལ་ཏེ་སྦྱིན་པ་ཡོན་ཏན་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་སྨད་ཅེ་ན། གང་ཟག་གི་བསམ་པ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པས་ན་འགལ་བ་མེད་དེ། སེར་སྣ་ཅན་ཧ་ཅང་འཇུངས་ཆེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་སྦྱིན་པ་ལ་ འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པའི་བསྔགས་པ་མཛད་དེ།སྦྱིན་པ་ནི་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་བའི་གཏེར་ཆེན་པོ་གཏན་གྱི་བཤེས་གཉེན་གྱི་མཆོག་གོ། །གོས་སྦྱིན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་བཅུ་ཡོད་དོ། །ཟས་སྦྱིན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་བཅུ་ཡོད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མདོ་དག་ལས་མང་དུ་འབྱུང་ སྟེ།དེ་ཡང་མེད་པ་མ་ཡིན་ན་འོན་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཐོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ལ་མི་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་ནི་སྨད་པར་མཛད་དེ། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འབྲས་བུ་ཅན་དང་། ཟག་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་སྦྱིན་པ་ནི་མི་དགོས་ སོ།།སྦྱིན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་ན་ངན་སོང་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་མཐོ་རིས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ས་གཞི་ལྟ་བུ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཐོས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གསལ་ བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ།དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཁ་ཅིག་གི་སྒོ་ནས་ནི་སྐྱོན་ཡང་ཡིན་ལ། ཁ་ཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཡོན་ཏན་ཡང་ཡིན་ཏེ། གདུལ་བར་བྱ་བའི་བསམ་པ་ ལ་ལྟོས་ནས་དགོངས་པའི་དབང་གིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་ཉེས་པ་མེད་དེ།འདི་ལྟར་སྨན་པས་མཁྲིས་པའི་རིམས་ཀྱིས་ཐེབས་པ་ལ་ནི་འོ་མ་དང་ཁ་ར་བསྔགས་ལ། བད་ཀན་གྱི་རིམས་ཀྱིས་ཐེབས་པ་ལ་ནི་སྨད་པ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ཆགས་དང་ནི་ ང་རྒྱལ་སྤྱོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་མ་འོངས་པར་འདོད་ཆགས་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའོ།།དེ་བཞིན་དུ་ང་རྒྱལ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡང་ང་རྒྱལ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་སྟེ། འདི་གཉིས་ཀྱང་སོ་སོར་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཁྱིམ་དང་། ཞིང་དང་། བུ་དང་། ཆུང་མ་དང་། ནོར་དང་། འབྲུ་ དང་།གོས་དང་། རྒྱན་དང་། གླང་པོ་ཆེ་དང་། རྟ་ལ་སོགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དག་ལ་ཧ་ཅང་ཆགས་པས་དེ་དག་སྤངས་ཏེ། དགེ་བ་ཡང་དག་པར་མི་ལེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དེ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བསམ་པ་དང་། རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ སྒོམ་པ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྲེད་པ་སྤྱོད་པ་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ནོ།།བར་དུ་གཅོད་པ་དེའི་གཉེན་པོ་ཐེག་པ་མཆོག་འདི་བསྟན་ཏེ། གཞན་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། བདེ་བ་ཅན་གྱི་བཀོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་བསྔགས་ཏེ། དེ་དག་གིས་མ་མཐོང་ མ་ཐོས་པའི་འབྱོར་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དེ་ཐོས་ནས།རང་གི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་ཕོངས་པ་ཁོ་ནར་འཛིན་ཏོ།

所谓'以少为足'，是指仅以积累少许善业为满足，即认为仅以布施、或仅以持戒、或仅以忍辱，'我以此为足，不需要更多'的想法，这也是对无上菩提的障碍。因为这无上菩提是通过圆满一切世间和出世间的福德智慧资粮而获得的。
因此，即使要成就如来一个毛孔，也需要无量的善业之海，那么怎能以懈怠而获得呢？以少许饮食为满足，执着自家安乐的人们，是无法登上狮子宝座的。
因此，为对治这种障碍而宣说此最上乘。在其他经中，世尊先赞叹布施，后又诃责，同样地，先赞叹持戒，后又诃责，对一切波罗蜜多也是如此运用。
对此也有前后矛盾之处，若布施是具有功德的，为何又要诃责呢？因为是针对不同根机而说，故无矛盾。为了使极为吝啬的人趣入布施，而作布施的赞叹：'布施是随身而行的大宝藏，是永恒的胜友。布施衣服有十种功德，布施饮食有十种功德'等，在诸经中多有宣说。
这些功德虽然确实存在，但若仅以此为满足，而不趣入持戒、闻法等资粮，对这样的人则予以诃责。因为带来轮回苦果的有漏布施是不需要的。
虽有布施，若破戒则会堕入恶趣，因为持戒是生天之因故为根本。因为是一切功德生起之因，故如大地。闻法亦复如是，因为是智慧明晰之因，能息灭烦恼之病等。
因此，布施等从某些方面来说是过失，从某些方面来说是功德。因为是依所化众生的意乐而作的开示，故如来无有过失。如同医生对胆病患者赞叹牛奶和糖，而对痰病患者则予以诃责一样。
'贪欲与我慢行者'中，贪欲行者是指未来将普遍行持贪欲者。同样，我慢行者是指普遍行持我慢者，这两者都是各自的障碍。
对此，过分贪着房屋、田地、儿子、妻子、财物、谷物、衣服、装饰品、大象、马匹等圆满事物，而不能舍弃它们修习善法的人们，因为这些会障碍出离心、出家和修习菩提分法，所以贪欲行为是障碍。
为对治这种障碍而宣说此最上乘。在其他经中极力赞叹清净佛土，如极乐世界的庄严等。他们听闻从未见过、未曾听闻的广大圆满后，就会认识到自己的圆满实在贫乏。

།དེ་ནས་དེར་ཡིད་སྨོན་པར་བྱེད་དེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བོར་ནས་དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་པར་འགྱུར་བས་ན། དེ་ནི་གང་ཟག་གི་བསམ་པ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ མི་དང་།ལྷ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཁ་དོག་དང་། སྟོབས་དང་། མཐུ་དང་། འོད་དང་། སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་། སྐད་ཀྱི་གདངས་སྙན་པ་དང་། ལྡོག་སྐྱེན་པ་དང་། ཤེས་པ་དང་། རིགས་དང་། ཚེ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་། འཁོར་ལ་སོགས་ པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་སྒོ་ནས་བདག་དང་མཚུངས་པ་མ་མཐོང་ནས་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཁེངས་ཤིང་མྱོས་ཏེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བསྙེན་བཀུར་མི་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་ང་རྒྱལ་སྤྱོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འབྱུང་བ་མཉེས་པར་བྱ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ།།དེ་བས་ན་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་དེའི་གཉེན་པོར་ཐེག་པ་མཆོག་འདི་བསྟན་ཏེ། གཞན་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་གང་གི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྷག་པར་བསྔགས་པ་མཛད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཕགས་པ་འོད་ དཔག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དེའི་སྐུ་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་དོ།།རང་བཞིན་གྱི་འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་དཔག་ཏུ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་གཞན་དག་གི་སྐུ་དང་། སྣོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །དེ་ནས་དེ་དག་གིས་དེ་ཐོས་ནས་བདག་ཅག་པས་ཀྱང་ཆེས་རྒྱང་ཆད་པས་ ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཛེས་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ་སྙམ་ནས་ང་རྒྱལ་གྱི་རི་གྲུམ་སྟེ།བློ་ཡོན་ཏན་བསྐྱེད་པའི་སྣོད་དུ་འགྱུར་རོ། །འགྱོད་པ་ནི་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་སྟེ། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དང་། ཕན་འདོགས་པ་རྣམས་ལ་གནོད་པ་ བྱས་ནས་ཕྱིས་ཅི་ཞིག་ལྟར་ཡིད་ལ་གཅགས་པར་འགྱུར་ཏེ།མྱ་ངན་གྱི་ཟུག་རྔུ་དེ་ཁོ་ནས་ཡུན་རིང་པོར་སེམས་མི་བདེ་ཞིང་ཡིད་འཁྲུགས་ལ། ལུས་ཤིག་ཤིག་པོར་གྱུར་ཅིང་རོ་བཞིན་དུ་འདུག་ལ། བསོད་ནམས་བྱ་བ་བཏང་སྟེ་ས་ལ་ཉལ་ནས་རང་གི་ལུས་ཀྱི་བསམ་པ་ལ་ཡང་སྤྲོ་བ་ མེད་པར་འདུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་འགྱོད་པ་དེ་ནི་བཤགས་པ་དང་།བསྡམ་པར་བྱ་བ་དང་། བསོད་ནམས་ལ་སྦྱོར་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་རབ་ཅན་གྱིས་ནི་བདག་ཅག་གི་འདི་མ་ལེགས་སོ་སྙམ་དུ་རིག་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་བཤགས་པ་ དང་།བསྡམ་པར་བྱ་བ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མང་པོའི་སྨན་གནོད་སེལ་ལ་གོམས་པས་ཟད་པར་བྱེད་ཅིང་། མ་བྱས་པ་ལ་ཡང་དྲན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལ་མཉན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། བསྟེན་པ་ལ་སོགས་པ་མི་བྱ་བར་བསྒྲིམ་པར་བྱེད་ དོ།།འཕགས་པ་དཔའ་བོས་གསུངས་པའི་སྐྱེས་རབས་ལས་ཀྱང་། ཡིད་ཆད་རྒུད་པའི་ངོ་ལོན་ཐབས་མ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་མི་དགར་འཛིན་པ་གཏང་བར་བྱ། །དགོས་པ་སྒྲུབ་ལ་མཁས་རྣམས་སྲན་ཐུབ་པས། །དཀའ་བ་རྣམས་ཀྱང་དགའ་བ་མེད་པར་ རྒལ།།དེ་ཕྱིར་ཡིད་ཆད་མི་དགའ་སྤངས་ནས་ནི། །དོན་གྱི་སྐབས་དབྱེ་བ་ལ་བསྙེན་པར་གྱིས། ཤེས་པའི་གཟི་བྱིན་སྲན་གྱིས་སྤར་བ་ནི། །དོན་ཀུན་གྲུབ་འཛིན་ལགས་པའི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བས་ན་དེའི་ཡུན་རིང་པོའི་འགྱོད་པ་ཆེན་པོའི་བར་དུ་གཅོད་ པའི་ཉེས་པ་དེའི་གཉེན་པོར་ཐེག་པ་མཆོག་འདི་བསྟན་ཏེ།།སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ནི་གནོད་པ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཐོ་རིས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ནི་གང་ཟག་གི་བསམ་པ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་ཏེ། གང་ཟག་ ལ་ལ་ནི་ཤིན་ཏུ་འགྱོད་པའི་དུག་གིས་བརྒྱལ་བའི་བསམ་པ་ཅན་གྱི་འགྱོད་པ་དེ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གནོད་པ་བྱས་པས་ཇི་ལྟར་མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ཁོ་ནས་སྐྱེ་བོ་ཞེས་མི་ཟེར་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་འགྱོད་པ་ལ་སོགས་ པ་དགེ་བ་སྤེལ་བར་བྱེད་པས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།

然后对此生起希求心，舍弃其他一切而为获得彼而精进，此是依据补特伽罗意乐而宣说。其中，人、天、非天等，凡是具有殊胜色相、力量、威力、光明、福分，以及悦耳音声、敏捷、智慧、种姓、寿命、受用、眷属等圆满者，因未见有与己相等者而生起傲慢，醉心于此，不恭敬如来，此等即是傲慢行者。此乃是一切圆满之因——如来出世欢喜及发菩提愿之障碍。
因此为对治此间隔过失而宣说此殊胜乘，世尊于他处赞叹诸佛圆满胜妙，如彼如来名为无量光者，其寿命无量，自性光明轮亦无量。如是赞叹其他诸佛身及器世间圆满。彼等闻此已，思维'较我等更为殊胜、一切方面庄严之如来亦有'，由此傲慢山崩，成为生起功德之器。
追悔即是意中刺痛，对具功德者及饶益者作损害后，后来如何于意生刺痛，唯以忧恼之刺长时不乐而心乱，身体战栗如尸般住，舍弃福德事业卧于地上，对自身意乐亦无欢喜而住，凡是如此者，其追悔即是忏悔、防护及修习福德之障碍。
智者了知'我等此非善'已，其后以忏悔、防护及种种众多善根药对治损害而习以为常令尽，于未作者亦以正念、正知及听闻依止胜士等而精进防护。如圣勇说偈：'失望衰败对治非方便，是故应当舍弃不欢喜，善巧成办事业诸智者，能忍故亦无喜越诸难。是故舍弃失望不欢已，当依开启义利之门径，以忍增长智慧威德者，成办一切义利最胜也。'
因此为对治其长时大追悔间隔过失之对治而宣说此殊胜乘。于诸佛菩萨作损害者，彼等一切亦当往生善趣，此是依据补特伽罗意乐而宣说，因为某些补特伽罗以极度追悔毒昏迷之意乐，是依据从彼追悔中所生起而宣说。若问以作损害如何得生善趣？非唯由彼而生，然由彼因所生之追悔等增长善法而得生。

།གཞན་ཡང་དེ་དག་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་ཚེ་ངེས་པར་དེ་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། དྲན་པ་དང་། འགྲོགས་པ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་ལ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི། གཞི་དེ་དག་ཏུ་དོན་ཡོད་པ་ཡིན་ ཏེ།འཕགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འབྱུང་བ་སྲིད་པ་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། དྲན་པ་དང་། རེག་པ་དང་། འགྲོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དོན་ཡོད་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ ཡིན་པས་ཅི་བྱར་ཡང་མེད་དེ།གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་ཕན་པར་འགྱུར་བ་ཡོད་དོ། །འཕགས་པ་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཞགས་པའི་སྙིང་པོ་ལས། དཔེར་ན་མི་ལ་ལས་ཙན་དན་དང་། གུར་ཀུམ་དང་། ག་བུར་དང་། གླ་རྩི་ཡང་རུང་སྟེ། སྤྱོས་ཤིང་མཚང་བྲུས་ནས་ལུས་ལ་བྱུགས་ཀྱང་། ཙན་དན་ལ་སོགས་པ་འདི་སྙམ་དུ་འདིས་བདག་སྤྱོས་ཀྱིས་འདི་ལ་དྲི་ཞིམ་པར་མི་བྱའོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་ཏེ། རྟོག་པ་མ་མཆིས་པའི་སླད་དུ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་དྲི་ཞིམ་པོ་ཁོ་ནར་བགྱིད་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཞགས་པའི་སྙིང་པོ་ཡང་ཁྲོས ཏེ་དྲན་ནམ།བཏོན་ཀྱང་དེ་ལ་ཡང་བསྲུང་བ་དང་། བསྐྱབ་པ་དང་། སྦེད་པར་འགྱིད་པ་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་། སྨོན་ལམ་ལ་སོགས་པས་བདག་ཉིད་དེ་ལྟ་བུར་ཡང་དག་པར་སྦྱངས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་ ལེགས་པར་སྤྱད་རྣམས་ཀྱིས།།ཅི་ནས་བདག་ཉིད་རྒྱས་པར་མཛད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཟད་ནས་དུས་གཞན་དུ་རྒྱུ་དེ་ཁོ་ནས་མཐོ་རིས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་ལ་ལའི་རང་བཞིན་གང་གི་ཆོ་དང་པོ་ཟོས་ན་མགོ་ འཁོར་བ་དང་།ངལ་བ་དང་། བརྒྱལ་བ་དང་། སྐྱུག་པ་དང་། འཁྲུ་བ་དང་། ལུས་ལ་སྲིན་བུ་འབྱུང་བ་དང་། སྐྲ་དང་སྤུ་འབྱི་བ་དང་། སོ་ལྡེག་པ་དང་། སེན་མོ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་མང་པོ་བསྐྱེད་ནས་ཕྱིས་ཡུན་རིང་མོ་ཞིག་ན་སྣོད་བཅུད་ཀྱིས་ ལེན་དུ་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་སྟེ།དེ་བཞིན་དུ་འདི་ཡང་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་གནོད་པ་བྱས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་དགོངས་པ་མ་ཤེས་ནས་འཁྲུལ་པ་དེ་དག་མཐོ་རིས་འདོད་པས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་དེ་དག་ལ། གནོད་པ་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པར་ འགྱུར་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་སྣང་བ་བྱའོ་སྙམ་པ་ལས་མུན་པ་བྱས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ན་ཐབས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཆེས་ཆེ་བའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་ཟུག་རྔུ་གཞན་ཞིག་གིས་མ་བྱས་ཀྱི་བར་དུ་མྱ་ངན་གྱི་ཟུག་རྔུ་ཚབས་པོ་ཆེ་ལས་འབྱུང་བར་མི་ནུས་ཏེ། མྱ་ངན་གྱི་གཉེན་པོ་ནི་དགའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། དེའི་ཚེ་གདུལ་བར་བྱ་བ་དེའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་དེ་ལྟ་བུ་གཞན་མ་གཟིགས་ཏེ། སྡིག་པ་དེ་བཀྲུ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་དེ་སྐད་གསུངས་པར་ཟད་དོ། །དེ་འགྱོད་པའི་སྒྲིབ་པ་དང བྲལ་ནས་ཆོས་སྟོན་པའི་སྣོད་དུ་རུང་བར་བྱས་ལ།དེ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏེ། དེས་ན་ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་བསྐྱེད་པས་ལེགས་པར་སྤྱོད་པ་འབའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྔ་ནས་ཀྱང་མྱ་ངན་གྱི་ཟུག་རྔུ་འདི་བསལ་ནས། ལས་དང་འབྲས་ བུ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ཟུག་རྔུ་འབྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཟུག་རྔུ་འདི་ཉིད་ཀྱང་དབྱུང་དུ་རུང་ངོ་སྙམ་དུ་མཁྱེན་ཏོ།།དཔེར་ན་མཛེས་ལྡན་མ་ལ་ཤས་ཆེར་ཆགས་པས་མི་སྡུག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མི་ནུས་ནས་དེ་བས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ལྷའི་བུ་མོ་ལ་ཀུན་དུ་ཆགས་པ་བསྐྱེད་པས་དེ་བསལ་ནས་ཕྱིས་དེ་ཡང་ཐབས་གཞན་གྱིས་བསལ་ཏེ། གཏན་དུ་ ཐམས་ཅད་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་བར་དུ་མཛད་པ་ལྟ་བུའོ།།དཔེར་ན་སྦྲུལ་གྱིས་ཟིན་པ་ལ་སྔགས་མཁན་གྱི་དུག་འདིས་འགྲོ་བའི་དུག་འདི་ངེས་པར་བསལ་ནས། དུག་དེ་ཉིད་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་གདེང་བཅས་དུག་ཟར་བཅུག་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་ འདྲའོ།

再者，当对他们造成伤害时，必定会见到、听到、忆念、亲近等，而诸佛菩萨在这些基础上是有意义的。如在《圣如来出现事业经》中也说：'善男子，愿见如来、听闻、忆念、触摸、亲近的善根成为有意义的'等。这是法性，无可奈何，即使对造作伤害者也会有利益。
如《圣必定罗索心要经》中说：'譬如有人以旃檀、郁金、龙脑、麝香等香料，即使被切割、刺伤后涂抹于身，旃檀等也不会想：此人切割了我，我不应让他闻到香气。因为无分别的缘故，自然而然地只会散发香气。世尊，同样地，即使对必定罗索心咒生嗔恨而持诵，也会对彼人起到守护、救护、庇护的作用。'等等。
世尊往昔也以善根和愿力等如是清净自身，如说：'以汝诸善行，令我得增长。'因此，当其果报耗尽后，在他时依此因将往生善趣。
譬如某些长生不老药，初次服用时会引生头晕、疲惫、昏厥、呕吐、腹泻、身生虫、脱发落毛、牙齿松动、指甲脱落等诸多痛苦，但后来经过长时间后会成为不老之药。同样地，这也是如此密意而说的。
若问：如此则只成为伤害，因为不知密意而迷惑的那些人，为求善趣而不断地只从事于对他们的伤害，如此则想要作光明却只造成黑暗。对此答：不会如此，此乃方便。
因此，若无其他更大的极喜之刺，则无法从剧烈的忧苦之刺中解脱，因为忧苦的对治是欢喜。诸如来也是因见当时所化众生无其他如是极喜，为洗净其罪业而作如是密意宣说。
使其远离追悔障后成为堪能法器，然后如是为其说法。由此生起对业果的信解，唯入善行。诸如来早已了知：除去此忧苦之刺后，此能拔除诽谤业果之刺的刺亦可拔除。
譬如因极度贪著美女而不能修习不净观，则令其对更胜妙的天女生起贪著，以此除彼，后又以他方便除彼，乃至最终令其永远离一切贪著。
又如对被蛇咬者，咒师确信此毒能除其行走之毒，而此毒本身也将消失，而令其食毒，诸如来亦复如是。

།དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་གྱི་མདོ་ལས་ཀྱང་། སེམས་ཅན་གང་མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་མཐོང་ན། དེ་ལ་འདི་སྐད་དུ་མ་བསད་པ་འདིས་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་སོགས་པ་ གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།།མ་ངེས་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ངེས་པ་རྣམས་འབྱེད་པ་རྣམས་ལྡོག་པའོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ལས་ཏེ། རིགས་མ་ངེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་མི་བརྩོན་པ། བསམ་པ་མི་བརྟེན་པ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ སེམས་ཅན་གྱིས་ལོག་པར་སྒྲུབ་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོས་བསྐྱོད་པས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འདོད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་དང་།ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རིགས་སུ་མ་ངེས་པ་གང་དག་ཐེག་པ་དེ་ལ་འབད་པ་དེ་ནི་དེ་དག་གི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ དབང་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་འདུག་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་བརྒྱད་པ་འདིའི་གཉེན་པོར་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་རྣམས་སངས་རྒྱས་སུ་ལུང་བསྟན་པ་བཤད་པ་དང་། ཐེག་པ་གཅིག་བཤད་པའི་ཐེག་པ་མཆོག་འདི་བསྟན་ཏེ། དེ་དག་ གིས་དེ་ཐོས་ནས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ།ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཐག་རིང་དུ་སོང་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་དགོས་ན་ཉིས་ལས་འདི་ཅི་དགོས་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་འདིར་ཞུགས་པ་སླའོ་སྙམ་སྟེ། འདི་སྐད་དུ་མདོ་སྡེའི་རྒྱན་ལས། ཁ་ཅིག་དྲང་བའི་ཕྱིར་དང་ནི། །ཁ་ཅིག་ཡོངས་སུ་གཟུང་ བའི་ཕྱིར།།རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །མ་ངེས་རྣམས་ལ་ཐེག་གཅིག་བསྟན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ལ་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བའི་ཉེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་འགྲོ་བའི་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། གནོད་པ་བསལ་བའི་བསམ་པ་ཅན་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལ་སུ་ཡང་བྲིད་པ་ཡང་མེད་དེ། གནས་བརྟན་དེ་དག་གིས་ཀྱང་། བདག་ཅག་ནི་སངས་རྒྱས་སུ་མི་འགྱུར་མོད་གྱི། འོན་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་དགོངས་ནས་སྟོན་པར་མཛད་དོ་སྙམ་དུ་ཤེས་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཟློས་གར་མཁན་གྱིས་འགྲོ་བ་ དགའ་བར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་བརྡ་བྱས་པ་ཡིན་ལ།བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ནི་འདྲིད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ཏུ་ནི་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་གདུལ་བར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེའི་ཆ་ལུགས་བྱས་པར་ཟད་དེ། དོན་དེ་ ཁོ་ནའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ནས་བསྐུལ་ནས།དེ་ལྟ་བུའི་ཆ་ལུགས་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འོངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བདག་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་མི་ དད་པའི་ཕྱིར་དང་།མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཐེག་པ་གཅིག་པར་བསྟན་ཏོ་དཔེར་ན་ལ་ལ་ན་རེ་རྒྱལ་པོ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་གཅིག་པུར་ཟད་དེ། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་གང་ན་རྗེ་དཔོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ ཟེར་ན།འོན་ཀྱང་རྒྱལ་ཕྲན་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ནི་གཅིག་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཏུ་ཟད་དེ། བགྲོད་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་གང་ན་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཐེག་པ་གཞན་ནི་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་བགྲོད་པར་བྱ་བ་ལྷག་མ་ཡོད་པ་དང་གོང་ན་ཡོད་པ་ལྟ་ཅི་དགོས་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་བརྙས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་དོ། །དེའི་ གཉེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲིབ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་གཉེན་པོ་སྟེ།དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན་ཐེག་པ་མཆོག་བསྟན་པའོ། །ཐེག་པ་མཆོག་གི་ཐེག་པ་མཆོག་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་། བྱང་ཆུབ་པོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཡང་དག་པ་དང་ཐམས་ཅད་བསྟན་པ་སྟེ་ བསྟན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།

同样在《圣宝云经》中也说：'菩萨见到造作五无间罪的众生极其痛苦时，对他说：杀母这样的行为并非一定会转生恶趣'等等。
所谓'分辨不定'，是指对不定者进行分辨并使其转变。从何处转变？从大菩提转变。那些种姓不定的菩萨，不精进于诸波罗蜜，心志不坚定，每一刹那都被众生邪行的剧烈痛苦所动摇，而希求声闻等涅槃。
以及那些声闻等种姓不定者，精进于该乘，这会障碍他们在一切趣中无碍自在的大菩提狮子座。
因此，为对治第八种间断过失，宣说授记大声闻成佛，以及宣说一乘的这个最胜乘。他们听闻此后心想：'即使以声闻乘远行，最终仍需入大乘，何必两次劳作？不如一开始就入此为易。'如《经庄严论》中说：'为引导某些人，为摄受某些人，诸佛为不定者，宣说唯一乘。'
这并不构成妄语过失，因为具有大悲心成办众生利益和消除损害的意乐。
这里也没有欺骗任何人，因为那些上座也知道：'我等虽不会成佛，但世尊是基于某种意趣而如此宣说。'他们都如同戏子令众欢喜一般作表示而已。妄语是欺骗的本质。
一说那些人本就是菩萨，只是为利益应以声闻调伏的众生而示现其形相。正是为此目的，其他如来从他方世界召请如是形相的菩萨们前来。
声闻与菩萨由于平等无我性而无差别，以及究竟圆满的缘故，故说一乘。譬如有人说：'王者唯一，即是转轮王，因为具足一切圆满，其上无主故。'然而并非没有小王等。
同样，乘唯有一，即是大乘，因为具足一切所趣圆满，其上无胜者故。虽有其他乘，但何必有余所趣和更上之乘？如是宣说。
所谓'众生障'，即如前所说对佛不敬等八种。所谓'对治'即是彼等障碍的对治，是什么呢？即宣说最胜乘。最胜乘中的最胜乘，即六波罗蜜和菩提。其宣说即是大乘经典的如实和完整宣说，这是'宣说'一词的明显含义。

།དེའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བའི་གཏན་ཚིགས་སུ་གང་གི་ཕྱིར། དེའི་བར་དུ་གཅོད་པ་དེ་དག་གིས་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སྤང་བར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་པ་དེའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་མཆོག་བསྟན་པ་ནི། དེའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།བར་དུ་གཅོད་པ་ནི་གགས་བྱེད་པའོ། །བར་དུ་གཅོད་པ་ཉིད་ཉེས་པ་ཡིན་པས་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པའོ། །དེ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡིན་ལ། བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །སྤོང་བ་ནི་ཟད་ པའོ།།གང་དག་གི་ཞེ་ན། ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིའོ། །གཅིག་ཏུ་ན་དེ་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་བརྒྱད་པོ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་མ་ཡིན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ གཉིས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏེ།ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱི་གཟུངས་ལ་ནི། །ཚིག་གམ་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་གང་སྦྱར་བ། །སེམས་ཅན་དམ་པ་བློ་དང་ལྡན་པ་དེ། ཕན་ཡོན་རྣམ་པ་བཅུ་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཁམས་རྣམས་མཐའ་དག་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་དང་། །འཆི་བའི་ཚེ་ན་མཆོག་དགའ་ དམ་པ་འཐོབ།།ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་དང་། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་ཚེ་རབས་དྲན་པར་འགྱུར། །སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་དང་། །དེ་བཞིན་དེ་དག་ལས་ནི་ཐེག་མཆོག་ཐོས། །མོས་པར་འགྱུར་བ་བློ་དང་བཅས་པ་དང་། །སྒོ་གཉིས་དང་ནི་བྱང་ཆུབ་མྱུར་དུ་འཐོབ། ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོའི་དོན་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་དོན་མ་རྟོགས་ཀྱང་ཚིག་ཙམ་ཤེས་པ་དང་། ཚིག་མི་ཤེས་ཀྱང་དོན་ཙམ་ཤེས་པའི་ཕན་ཡོན་རྣམ་པ་བཅུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་སྟོན་པ་མཐའ་དག་ནི་སེམས་ཅན་ཐ་མལ པའམ།བློ་ཞན་པ་དག་གིས་ནི་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དམ་པ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པར་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གལ་ཏེ་བློ་དང་ལྡན་པ་དང་། བློ་སྦྱང་བ་ཞིག་ཡིན་ན། གདོད་དེས་འདི་ཡང་དག་པར་ ཤེས་པར་འགྱུར་གྱི།གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཁམས་རྣམས་མཐའ་དག་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཕན་ཡོན་གཅིག་སྟེ། ཁམས་རྒྱས་པ་ནི་བརྟས་པར་འགྱུར་བའོ། །ཁམས་རྣམས་ནི་ས་བོན་རྣམས་སོ། །མཐའ་དག་ནི་མ་ལུས་པའོ། །འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ ཀྱི་སེམས་དང་།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ས་བཅུ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། སྟོབས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་གང་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ལ་རག་ལས་ལ། དེ་དག་ཀྱང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ལ་གོམས་ པ་འདིས་རང་གི་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱེད་དེ།དེ་ནི་དེ་དང་ལྡན་པའི་སྟོན་པའི་དགོངས་པ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་སྡུད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའི་སྙན་ངག་གི་ཚིག་ལས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ས་བོན་བརྟས་པར་འགྱུར་བ་དང་འདྲའོ། །གཅིག་ཏུ་ནི་ཐེག་པ་ ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་མ་ལུས་པའི་ཡུལ་ལ་མོས་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ།རེ་ཞིག་ཁམས་དེ་རྒྱས་པ་ཙམ་འཐོབ་པའོ། །འཆི་བའི་ཚེ་ན་མཆོག་དགའ་དམ་པ་འཐོབ། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་མགུ་བའོ། །དམ་པ་ནི་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འཆི་བའི་ཚེ་ངེས་པར་ སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་།དམ་པའི་ཆོས་འཛིན་པ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་། དེའི་སྲས་དང་། བདེ་འགྲོའི་རྟགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རམ། གནད་འཆད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དགའ་བ་སྐྱེ་བ་ནི་གཉིས་པ་སྟེ། དེ་གཉིས་ནི་ཚེ་འདི་ ཉིད་ཀྱི་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།ལྷག་མ་བརྒྱད་ནི་ཚེ་རབས་གཞན་དག་ཏུ་མཐར་གྱིས་དགེ་བའི་ཚོགས་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་པའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་ཚེ་རབས་དྲན་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞི་པ་སྟེ། ཐམས་ ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུའོ།།སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་ནི་ལྔ་པའོ།

作为其对治的理由是什么呢？因为说过'由于那些障碍，将完全断除一切过失'，所以宣说最上乘是其对治。这是词义。障碍即是阻碍。障碍本身就是过失，所以称为障碍过失。这些既是一切，又是障碍过失，所以应当组合词语为'一切障碍过失'。断除即是灭尽。
是哪些呢？即是如前所说的那些。或者说'那些'是指欲望等，即所说的八种障碍过失。
其余三偈颂显示这两偈的功德：'对此二偈的总持，无论从文字还是义理角度修习，具慧的殊胜众生，将获得十种功德。一切界得以增长，临终时获最胜喜悦，随愿往生诸善趣，一切生中忆宿命，得以值遇诸佛陀，并从诸佛闻胜乘，具足信解及智慧，二资粮满速证觉。'
第一偈的含义是：即使不了解这两偈的义理，仅知文字，或者不知文字仅解义理，也能获得十种功德。如是甚深大乘密意，一切凡夫或智慧浅薄者都无法了知，故说'具慧的殊胜众生'。在一切众生中最殊胜的是菩萨种性者，而且必须具足智慧、修习智慧，才能真实了知此义，其他人则不能。
其中'一切界得以增长'是第一种功德。界增长即是增盛。诸界即是种子。一切即是无余。这是说，菩提心、波罗蜜多、十地、菩提分、力等一切大乘种子皆依赖菩萨种性，通过熟习这两偈，使其趋向于产生自果，因为这摄集了具有密意的导师意趣。譬如从具有贪欲的诗歌文字中，贪欲种子得以增长一样。或者说是对一切大乘经典生起信解，首先获得界增长而已。
'临终时获最胜喜悦'中，最胜喜悦即是欢喜。殊胜是因为是广大善业。临终时必定忆念诸佛菩萨功德、受持正法、见到佛及佛子、善趣征相等，或因无痛苦而生起欢喜，这是第二种功德。这两种应知是今生获得的。
其余八种是在其他生世中逐渐积累善资粮。'随愿往生诸善趣'是第三种。'一切生中忆宿命'是第四种，'一切'即是一切生世。'得以值遇诸佛陀'是第五种。

།དེ་བཞིན་དེ་དག་ལས་ནི་ཐེག་མཆོག་ཐོས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲུག་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་དྲན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཕྲད་པ་ དང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཐོས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ།།མོས་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུན་པའོ། །མོས་པ་ནི་དད་པ་སྟེ། འདི་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་འཛིན་པའོ། །དེ་ཡང་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་མོ་ཡང་ དགོངས་པ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་རྟོགས་པས་མོས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།བློ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྒྱད་པ་སྟེ། མོས་པ་བློ་དང་བཅས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི་གཅིག་པུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བློ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའོ།།སྒོ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགུ་པ་སྟེ། འདི་ལ་སྒོ་གཉིས་ཡོད་པས་ན་གང་ཟག་སྒོ་གཉིས་པའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གཉིས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་རྣམས་དང་། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་ཏེ། དེ་དང་ལྡན་པས་ན་སྒོ་གཉིས་པའོ། །དེ་ལ་ཏིང་ངེ་ འཛིན་ནི་མཐའ་ཡས་ཏེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་གིས་ནམ་མཁའི་མཛོད་དང་། ལག་ན་རིན་ཆེན་དང་། གཟུགས་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་གི་སྒོ་ནི་དེ་དག་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཏེ། བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་སོ། ། གཅིག་ཏུ་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་བསམ་གཏན་དང་། གཟུགས་མེད་པས་བསྡུས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་སྒོ་དང་། ཁ་དང་། ཐབས་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཞེ་ན། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུངས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཚིག་གི་གཟུངས་དང་། དོན་གྱི་གཟུངས སོ།།དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། དྲན་པ་སྟེ། འདིས་ཚིག་དང་། དོན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སྒོ་ནི་ཡི་གེ་རྣམས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡི་གེའི་འབྲུ་གཅིག་ཏུ་མདོ་སྡེ་འབུམ་པ་རྣམས་བསྡུས་ནས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ཏུ་ན་གཟུངས་ཉིད་བརྗེད་ངས་པ་མེད་པའི་སྒོ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ འཛིན་པ་ཉིད་གཟུངས་ཡིན་ཏེ།དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། བརྗེད་ངས་པ་མེད་པའོ། །དེའི་སྒོ་ཡང་དྲན་པ་ཉིད་དོ། །བྱང་ཆུབ་མྱུར་དུ་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕན་ཡོན་བཅུ་པ་སྟེ། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགུ་པོ་འདི་དག་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཁམས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པ་ནས་སྒོ་གཉིས་འཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་བར་གྱི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ཀྱང་དེ་མཇུག་ཏུ་སྨོས་ཏེ། ཁམས་རྒྱས་ན་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དམ་པ་འཐོབ་བོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་དུ་ དགེ་བའི་བསམ་པས་འཆི་བ་ན་གར་འདོད་པར་སྐྱེ་བའོ།།ཇི་ལྟར་སྨོན་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་གྲུབ་ན་ཚེ་རབས་དྲན་པར་འགྱུར་རོ། །ཚེ་རབས་དྲན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བསྐྱེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དོན་ཡོད་པར་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བར་ འགྱུར་རོ།།སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་ན་ཡང་དེ་དང་ཕྲད་པའི་སྨོན་ལམ་འདེབས་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་མངོན་སུམ་དུ་ཐོས་ནས། སྐྱེས་བུ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ནོ་སྙམ་དུ་ཐེ་ ཚོམ་མེད་པར་མོས་པར་འགྱུར་རོ།།མོས་པ་དྲག་པོ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལྷུར་ལེན་པས་བློ་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་རྣམ་པར་དག་ན་སྒོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ནམ་མཁའ་མཛོད་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་ རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་།གཟུངས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསུངས་པ་འཛིན་པ་དང་། འཆང་བས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མང་པོ་ཀུན་དུ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གང་ཆེན་མཚོར་འགྱུར་རོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ ་པའི་བཤད་པ་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་མཛེས་བཀོད་ཀྱིས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།

'如是从彼等闻最胜乘'是第六句。'如是'的意思是，如同忆念一切前世，同样也将遇见诸佛并听闻大乘。
'生起胜解'是指希求。胜解是信心，即确定'此是如此，非为他者'。由于远离一切障碍，对甚深大乘法通达密意趋入之义而生起胜解。
'具足智慧'是第八句。将获得具足智慧的胜解，而非单独的胜解。其中智慧是指对大乘法及非大乘论典等无颠倒通达。
'二门'是第九句。此处具有二门故称二门者。其本体有二，是哪两种呢？即诸三昧门和诸陀罗尼门，具足此二者故称二门者。
其中三昧无量，即菩萨的虚空藏、手持珍宝、显现一切色等。彼等之门是现前成就之方便，即诸禅定与无色定。总之，三昧是禅定和无色定所摄，其本身即是门、入口和方便。是什么的呢？是现前成就一切功德。
陀罗尼有二种：文字陀罗尼与义理陀罗尼。其本质是什么呢？即是忆念，因为它能持文字与义理。其门是诸字母，因为能将十万部经典摄于一字而受持。总之，陀罗尼本身就是不忘失之门。或者，受持即是陀罗尼，其本质是什么呢？即是不忘失。其门即是忆念。
'速得菩提'是第十种功德，即迅速证得无上正等正觉。为什么呢？正是因为这九种，从一切界增长乃至获得二门，因为这些都是引发菩提的因缘。
因此在最后提到：界增长则获得最胜喜悦。因此如是以善心临终时能随意往生。如愿往生后能忆念前世。忆念前世则能现见对如来所生的善根有意义，并能前往一切佛土。
即使无佛出世，由于发愿与佛相遇故而得以遇见诸佛。之后从彼获得大乘。其后亲闻后生起无疑胜解，认为'此人具大智慧'。
以猛利相续不断追求正法的胜解而获得智慧。智慧清净则能成就二门。之后依止虚空藏等三昧而圆满布施等资粮，依止陀罗尼于刹那间受持、执持一切如来所说，圆满众多智慧资粮，成为遍知象海。
第二偈颂释论由大阿阇黎妙严所造圆满。
